2018-2021

Decyzja prezydenta Wołodymyra Zełenskiego o nadaniu ukraińskiej jednostce odznaczenia „Bohaterów UPA” uderza w polską wrażliwość historyczną – oceniają politycy opozycji.

Były wiceminister kultury, Jarosław Sellin, podkreślił, że Ukraina popełnia duży błąd próbując z takim dziedzictwem historycznym wejść do świata Zachodu.

– Jarosław Kaczyński już poprzedniemu prezydentowi Ukrainy o tym wyraźnie powiedział, że z takim dziedzictwem, czyli z banderą, do świata Zachodu nie wejdziecie. A oni przecież chcą do świata Zachodu, do NATO, do Unii Europejskiej i z tego powodu jest ta wojna, że Ukraina miała takie prozachodnie aspiracje, dlatego została zaatakowana przez Rosję. I dopóki Ukraina nie zrozumie, że jej marzenie o tym, żeby być w świecie Zachodu się nie ziści, choćby z powodu kultywowania takich postaci jak: Bandera, Melnyk, Szuchewycz, OUN czy UPA, dopóty niestety będzie poważny kłopot z tymi aspiracjami – mówił Jarosław Sellin.

Wczoraj w Warszawie odbyły się kolejne rozmowy nt. decyzji prezydenta Ukrainy, która gloryfikuje zbrodniarzy UPA. Wicepremier Władysław Kosiniak-Kamysz spotkał się z szefem kancelarii prezydenta Ukrainy. Po rozmowie szef MON w mediach społecznościowych podkreślił, że „pamięć o ofiarach Wołynia nie podlega negocjacjom. Są granice, których przekraczać nie wolno.”

Z Kyryłem Budanowem rozmawiał także szef prezydenckiego Biura Polityki Międzynarodowej, Marcin Przydacz. W reakcji na działania Ukrainy, prezydent Karol Nawrocki chce odebrania prezydentowi Zełenskiemu Orderu Orła Białego. Kapituła Orderu Orła Białego ma się zebrać w poniedziałek.

Szef Kancelarii Prezydenta Ukrainy Kyryło Budanow przyjechał do Warszawy. Wizycie towarzyszą kontrowersje związane z decyzją Zełenskiego o nadaniu ukraińskiej jednostce wojskowej imienia "bohaterów UPA". Jak podkreśliła w "Śniadaniu w Trójce" Kamila Gasiuk-Pihowicz (KO), "konfliktowy gest został wykonany przez Wołodymyra Zełenskiego, więc to Ukraina musi szukać wyjścia z tej sytuacji". Zobacz nagranie programu 

Prezydent Ukrainy Wodymyr Zełenski nadał jednej z ukraińskich jednostek imię "Bohaterów Ukraińskiej Powstańczej Armii". Decyzja wywołała w Polsce falę krytyki. Premier Donald Tusk przekazał, że zasugerował stronie ukraińskiej, aby poszukała rozwiązania konfliktu, ponieważ to ona doprowadziła do tego problemu. W weekend w Polsce przebywa Szef Kancelarii Prezydenta Ukrainy Kyryło Budanow.

Kamila Gasiuk-Pihowicz podkreśliła, że posunięcie ukraińskiego przywódcy było złą decyzją. - Trzeba powiedzieć bardzo jasno: mieliśmy do czynienia z wymordowywaniem Polaków, z ludobójstwem Polaków na Wołyniu dokonanym przez Ukraińców - zwróciła uwagę. - Pierwszy gest konfliktowy został wykonany przez prezydenta Zełenskiego i dzisiaj to Ukraina musi szukać pewnego rozwiązania i wyjścia z tej sytuacji - oceniła.

Polityczka przyznała, że Polska stoi po stronie Ukrainy, jeśli chodzi o rosyjską agresję, jak również wspiera jej aspiracje związane z przystąpieniem do Unii Europejskiej. - Ale my pamięci o zbrodni wołyńskiej nie odpuścimy dla sojuszniczych uśmiechów - powiedziała. - Ze względu na świętą pamięć o tym, co się wydarzyło na Wołyniu, o ludobójstwie Polaków, trzeba o tym mówić w sposób bardzo jasny i prosty, ale też taki, który dociera do Ukraińców i wywołuje realny wpływ, a nie strzelanie korków szampana na Kremlu - dodała.

Dylemat Orderu Orła Białego
Karol Nawrocki zawnioskował o odebranie Zełenskiemu Orderu Orła Białego. Zgodnie z przeprowadzonymi sondażami większość Polaków popiera tę inicjatywę. Początkowo Donald Tusk nie był przekonany, jednak stwierdził, że stanowisko polskiego prezydenta jest "zupełnie zrozumiałe".

Sebastian Gajewski (Nowa Lewica) zgodził się z oceną szkodliwości kroku podjętego przez lidera Ukrainy. - Decyzja Wołodymyra Zełenskiego o nadaniu imienia "Bohaterów UPA" jednostce wojskowej jest decyzją, która nie powinna zapaść. Ona uderza bardzo głęboko w naszą wrażliwość historyczną, która jest w pełni znana stronie ukraińskiej - oburzył się.

Jednak w przeciwieństwie do części opinii publicznej, Lewica sprzeciwia się odebraniu Zełenskiemu Orderu Orła Białego. Gość audycji przypomniał, że odznaczenie to było uhonorowaniem postawy prezydenta w momencie zagrożenia. - Dostał go za to, że był twarzą i liderem bohaterskiego oporu Ukrainy przeciwko brutalnej, bezprecedensowej rosyjskiej inwazji na to państwo. Wtedy wszyscy patrzyliśmy na Ukrainę i na prezydenta Zełenskiego z podziwem - wskazał. Wiceminister przestrzegał, że taki gest odwetu byłby prezentem dla rosyjskiej dezinformacji. - To jest woda na młyn propagandy kremlowskiej - zauważył.

"W narodzie polskim budzi się niechęć"
Rafał Kasprzyk (Centrum) zaznaczył, że Zełenski nie powinien wykonywać tego typu gestów w sytuacji, w jakiej znajduje się aktualnie Ukraina. - Najbliższego, nawet geograficznie, sojusznika stawiają w sytuacji takiej, że w narodzie polskim budzi się niechęć, ponieważ to niestety zmierza do właśnie takich reakcji - przekonywał.

W piątek szef Wojskowego Biura Historycznego prof. Grzegorz Motyka stwierdził w radiowej Trójce, że Polska od lat musi przełykać gorzkie pigułki w postaci różnych despektów ze strony ukraińskich władz związanych z rzezią wołyńską. To stanowisko skomentował Kasprzyk. - Dlatego że rzeczywiście ta prawda jest bardzo trudna i przypomnę, że po wojnie to polscy biskupi zdobyli się na gest przeproszenia oraz wzajemnego wybaczenia z biskupami, ze stroną niemiecką i to pozwoliło rozmawiać normalnym językiem dialogu oraz zrozumienia wspólnej historii - tłumaczył. Polityk zgodził się, że taki krok powinna podjąć teraz Ukraina.

Ambicje Ukrainy
Jarosław Sellin (PiS) mówił o tym, że Rosja zdecydowała się na napaść na Ukrainę, ponieważ ta postanowiła strategicznie pójść w kierunku Zachodu - do NATO i do Unii Europejskiej, czego strona rosyjska nie akceptuje. - Ukraina musi zrozumieć, że nie znajdzie się w świecie Zachodu, jeżeli będzie kultywowała tego typu pamięć historyczną - ocenił. - Jarosław Kaczyński, szef mojej partii, już kilka lat temu, jeszcze przed pełnoskalową wojną, spotkał się z poprzednim prezydentem Ukrainy i (...) wyraźnie mu wtedy powiedział: z Banderą do Zachodu nie wejdziecie, musicie tę tradycję odrzucić - wskazał.

Polityk podkreślił, że przed 2014 rokiem sympatię wobec UPA deklarowało około 22 procent obywateli Ukrainy. - Dzisiaj to już jest większość Ukraińców, czyli jest systematyczna polityka państwa, która to robi i to jest błąd tego kraju, ponieważ nie rozumieją, że z takim bagażem, z takim dziedzictwem oni po prostu w świecie Zachodu się nie znajdą. Muszą to prędzej czy później zrozumieć, bo nie zrealizują swojego głównego celu politycznego i cywilizacyjnego - wyjaśniał.

Zła decyzja Andrzeja Dudy?
Zdaniem Witolda Tumanowicza (Konfederacja) widać lata zaniedbań ze strony Polski, jeśli chodzi o Ukrainę. - Nie potrafimy postawić asertywnej polityki wobec tego, że Ukraina walczy z prawdą historyczną, bo to nie jest kwestia polityki historycznej, tylko mówimy o tym, żeby nazwać zbrodniarzy i ludobójców ludobójcami - wyjaśniał.

Poseł stwierdził także, że decyzja ówczesnego prezydenta Andrzeja Dudy o wręczeniu ukraińskiemu przywódcy najwyższego polskiego odznaczenia, była przedwczesna. - Nie było żadnej podstawy do tego, aby go nadawać, a teraz jest podstawa do tego, aby go odebrać, dlatego że Wołodymyr Zełenski jest niegodny noszenia tego Orderu - uznał. - Z szacunku dla wszystkich innych, którzy dostali to wyróżnienie, nie może być tak, że osoba nadająca honorowe zaszczyty formacjom zbrodniczym, które mordowały Polaków i to w sposób kreatywnie makabryczny (...), nosi to odznaczenie - kontynuował.

Stanowcze stanowisko Nawrockiego
Marcin Przydacz spotka się z Kyryłem Budanowem. Szymon Stachowiak (Kancelaria Prezydenta) zdradził, co szef Biura Polityki Międzynarowej Karola Nawrockiego przekaże ukraińskiemu politykowi. - To, co chcemy podkreślić bardzo jasno, to fakt, że walka o prawdę historyczną i o rzeczywistość historyczną jest absolutnie polską racją stanu - przekazał. - Uważamy, że tego typu gesty są absolutnie niezbędne i muszą być konkretne, bo to jest również element walki o pewną narrację międzynarodową - dodał.

Stachowiak zaznaczył, że Wołodymyr Zełenski "bardzo dobrze wie, co robi". - To nie jest przypadek. To nie jest tak, że on nie ma świadomości polskiej perspektywy, ponieważ rozmowy w kontekście ekshumacji oraz walki o prawdę wołyńską trwają od lat. Karol Nawrocki też bardzo wyraźnie to artykułował prezydentowi Zełenskiemu podczas grudniowego spotkania w 2025 roku - powiedział.

- Jako polskie społeczeństwo, które oddolnie, nie tylko aparatem państwa, ale też społecznie otworzyło serca, domy i zrobiło wszystko, co mogło, żeby pomóc Ukrainie w wojnie, nie możemy godzić się na to, aby częścią cywilizacji zachodniej oraz pewnych standardów i realiów, w których się poruszamy, było państwo, gdzie mitem założycielskim i głównym fundamentem tożsamości narodowej mają być zbrodniarze - podsumował.

Zobacz nagranie programu